Mięśniaki

Co powinnaś wiedzieć o mięśniakach macicy

Mięśniaki macicy to łagodne guzy rozwijające się w ścianie macicy. Zbudowane z mięśni gładkich, takich jak ściana macicy. Nazywane również włókniakiem, histologicznie jest to mięśniak gładkokomórkowy (łac. leiomyoma). Mięśniaki są najczęstszymi nowotworami niezłośliwymi macicy. Ryzyko transformacji złośliwej mięśniaka do mięsaka gładkokomórkowego (leiomyosarcoma) jest niewielkie, szacuje się je na 0,1–0,8%. Wielkość mięśniaków waha się od bardzo malych (kilka mm) do 20/30 cm i większych guzów wypełniających dużą część jamy brzusznej. Najczęściej nie przekraczają 10/12 cm średnicy. Mięśniaki macicy mogą pojawić się u kobiet w każdym wieku lecz są najpowszechniejsze u kobiet między 35 a 50 rokiem życia. W większości przypadków w macicy znajduje się więcej niż jeden mięśniak. Mięśniaki zbudowane są z gęstej tkanki mięśniowej (stąd ich nazwa włókniakomięśniaki) i w prawie każdym wypadku unaczynione są przez tętnice maciczne. Rzadko zdarza się, że głównym naczyniem zaopatrującym jest tętnica jajnikowa.  Mięśniaki macicy wywołują różne objawy w zależności od ich liczby i miejsca lokalizacji w macicy. Istnieją trzy różne lokalizacje dla mięśniaków macicy: śródścienne mięśniaki macicy, podśluzówkowe mięśniaki macicy i podsurowicze mięśniaki macicy. W 90% występują w trzonie macicy, najczęściej śródściennie.

Śródscienne mięśniaki macicy

Mięsniaki macicy

 

Znajdują się w ścianie macicy i są najczęstszym typem mięśniaków macicy. Powodują one powiększenie macicy i mogą odpowiadac za ból i uczucie cięzkosci w obrębie miednicy, ciężkie krwawienia miesiączkowe, bóle pleców, uczucie pełności w dole brzucha. Operacyjnie usuwa się je poprzez otwarcie powłok brzusznych. W niekórych przypadkach możliwe jest zastosowanie laparoskopii.


Podśluzówkowe mięśniaki macicy

Znajdują się pod błoną śluzową i modelują błonę śluzową macicy. Powodować mogą ciężkie krwawienia, przedłużające się miesiączki, oraz plamienia międzymiesiączkowe. Doelgliwości te mogą prowadzic do ciężkiej anemii. Niewielkie mięsniaki można usuwac (wyłuszczac) histeroskopowo, wprowadzjąc poprzez pochwe i szyjke macicy endoskop. W przypadku większych mięsniaków podśluzówkowych, które kwalifikują pacjentkę do usunięcia trzonu macicy, należy rozważyc embolizacje tętnic macicznych.  

 
Podsurowicze mięśniaki macicy

Znajdują się pod błoną surowiczą i modelują zewnętrzny obrys macicy. Mają one mniejszy wpływ na przebieg Twojego okresu lecz mogą powodować ból krzyża, promienujący ból do nóg, uczucie pełności w pęcherzu, uczucie parcia na mocz, zapracia. Podsurowiczy mięśniak macicy może również rozrastać się na "łodydze, szypule", w takim wypadku nazywany jest "uszypułowanym". Szypuła taka może się skręcić i powodować ostry ból w podbrzuszu.


Jakie są objawy?


W zależności od rozmiaru, lokalizacji i liczby mięśniaków macicy objawy mogą być różne:

  • Bóle podbrzusza
  • Uczucie pełności/ciężkości w miednicy
  • Nadmierne krwawienia (skrzepy), w tym przedłużające się miesiączki lub plamienia międzymiesiączkowe, które mogą prowadzać do anemii.
  • Ucisk na pęcherz moczowy prowadzący do częstego oddawania moczu lub uczucia parcia na mocz
  • Ucisk jelit prowadzący do zaparć i wzdęć.
  • Ucisk na część krzyżowa kęgosłupa
  • Niepłodność

Większość mięśniaków macicy nie powoduje objawów, jedynie 20% pacjentek wymaga leczenia z powodu występujących dolegliwości. W czasie gdy mięsniaki są małe i dopiero rosną, również objawy mogą mieć łagodny charakter. Nie wolno bagatelizowac tego problemu, należy regularnie kontrolować tempo ich wzrostu i w odpowiednim momencie, jeśli zaistnieje taka potrzeba, rozważyć potrzebę ich leczenia (chociażby w celu zahamowania wzrostu mięśniaków)


Dlaczego je mam?

Mięśniaki macicy dotyczą 40% kobiet w wieku ponad 35 lat. Zapadalność jest wyższa wśród Afroamerykanek. Istnieje związek pomiędzy mięśniakami, a produkcją estrogenu, jakkolwiek w świetle nowych badań  progesteron, kolejny hormon produkowany przez jajniki, może równiż miec wpły na ich rozwój.  Mięśniaki macicy mogą stawać się bardzo duże podczas ciąży, gdy poziom estrogenu jest wysoki i mogą się kurczyć po ciąży, lub po menopauzie. Czasami zanikają w okresie menopauzy, kiedy to poziom estrogenu spada. U kobiet z nadwagą, częstoś występowania mieśniaków również jest większa. Nadal nie w pełni znane są przyczyny powstawania mięśniaków. 

W jaki sposób mogę się dowiedzieć czy mam mięśniaki macicy?

Najpowszechniejszym badaniem, które służy do oceny mięsnia macicy jest przezpochwowe USG (dostępne w każdym gabinecie ginekologicznym). Do kwalifikacji pacjentek do zabiegu embolizacji używany jest reonans magnetyczny - na chwile obecną najdokladniejsze narzędzie diagnostyczne.

Leczenie Mięśniaków Macicy

Jeśli zostaną u Ciebie zdiagnozowane mięśniaki macicy to pamiętaj, że istnieje wiele metod ich leczenia, a usuwanie macicy nie jest jedynym sposobem. Jeśli Twój lekarz zaleci Ci histerektomię powinnaś postarać się o dodatkową opinię i być świadoma wszystkich dostępnych opcji. Większość kobiet z objawowymi mięśniakami macicy jest kandydatkami do Embolizacji Tętnic Macicznych. Najlepiej skonsultować się z lekarzem, który przedstawi Ci wszystkie (odpowiednie dla Ciebie) metody leczenia i wspólnie podejmiecie decyzje, którą wybrać.  (sugerujemy kontakt z lekarzem, który ma stały konakt z małoinwazyjnymi metodami leczenia mięsnikaków)


Embolizacja Tętnic Macicznych jest leczeniem niechirurgicznym.

Embolizacja Tętnic Macicznych (UAE) zwana również embolizacją mięśniaków macicy (UFE) jest procedurą wewnątrznaczyniową, co oznacza, że jest wykonywana za pośrednictwem układu tętniczego. Jest to zabieg niechirurgiczny i mało inwazyjny. Nie wymaga znieczulenia ogólnego, jedynie znieczulenie miejscowe, plus dożylne leki przeciwbólowe. 

Dowiedz się więcej o o 10 największych zaletach embolizacji.

Radiolog zabiegowy najpierw wykonuje małe (2mm) nacięcie na skórze, w okolicy pachwiny i wprowadza cienki cewnik do układu naczyniowego. Kierowany obrazem generowanym dzięki fluroroskopii w czasie rzeczywistym chirurg identyfikuje tętnice maciczne po obu stronach macicy. U większości pacjentek cierpiących na mięśniaki macicy właśmie te tętnice dostarczają krew do mięśniaków macicy.
Następnie lekarz podaje partykuły (małe cząstki, o wielkości ziarnka piasku) do tętnic macicznych. Cząsteczki te blokują napływ krwi do mięśniaków macicy powodując ich "obumieranie" i kurczenie się. Czas regeneracji po embolizacji mięśniaków macicy przeważnie wynosi dobę (przede wszystkim dla kontroli ewentualnego bólu). Większość kobiet powraca do lekkiej aktywności i pracy w przeciągu jednego tygodnia.  W szybkim czasie po zabiegu dochodzi do znacznej redukcji nieprawidłowych krwawień. Mięśniaki macicy kurczą się stopniowo, o 30/50% w ciągu pierwszych 3 miesięcy, aż do 60/80 % w przeciągu 6 miesięcy. Częśc mięśniaków możę się wydzielic, co jest jednoznaczne z ich całkowitą redukcją. 

Mięsniaki macicy przed i po embolizacji


Opcja operacji

Mięśniaki macicy mogą być leczone operacyjnie, w tym poprzez wycięcie macicy (histerektomię) lub miomektomię (zabieg który usuwa mięśniaki, ale pozostawia macicę). Obydwie procedury są ingerencja chirurgiczną, która wymaga conajmniej 4 dniowego pobytu w szpitalu i 6 tygodniowego okresu powrotu do zdrowia. Miomektomia może utrzymać płodność, ale niesie ze sobą dodatkowe ryzyko nawrotu, ponieważ większość kobiet ma wiele mięśniaków macicy i rzadko jest szansa na usunięcie wszystkich podczas jednego zabiegu. Co więcej małe mięśniaki macicy często rozrastają się z czasem. Ważną zaletą embolizacji jest fakt, że w czasie jednego zabiegu leczymy wszystkie mięśniaki macicy, nawet te najmniejsze.